Zachowania zdrowotne rodziców dzieci z nadwagą i otyłością

Autor

DOI:

https://doi.org/10.5604/01.3001.0010.7587

Słowa kluczowe:

aktywność fizyczna, BMI, otyłość, IZZ, dzieci

Abstrakt

Wstęp: Szczególnie istotnym czasem w kształtowaniu zachowań zdrowotnych w zakresie prawidłowej diety i aktywności fizycznej jest okres pokwitania. Wykształcone w tym okresie nawyki są powielane w dalszych latach życia.
Cel: Celem pracy było określenie związku zachowań zdrowotnych rodziców z aktywnością ruchową dzieci z nadmierną masą ciała.
Materiał i metody: Badania przeprowadzono w okresie od listopada 2015 roku do marca 2016 roku w Uniwersyteckim Szpitalu Dziecięcym w Krakowie wśród 88 rodziców, których dzieci chorują na nadwagę i otyłość. Wykorzystano w tym celu metodę sondażu diagnostycznego oraz podstawowe pomiary antropometryczne (masa i wysokość ciała). Narzędzia badawcze stanowiły Inwentarz Zachowań Zdrowotnych (IZZ) autorstwa Juczyńskiego, autorski kwestionariusz ankiety, antropometr oraz waga Tanita BF-350. Do opisania wyników wykorzystano podstawowe statystyki opisowe, różnice między zmiennymi weryfikowano przy pomocy testu niezależności χ2. Przyjęto poziom istotności p<0,05.
Wyniki: Aż 32 rodziców dzieci z nadmierną masą ciała (36,36%) również miało nadwagę, podczas gdy 28 (31,82%) utrzymywało masę ciała w granicach normy. Znaczny odsetek badanych, bo 33 rodziców (37,50%) stwierdziło, że w ich rodzinie nie ma zwyczaju uprawiania sportu, a mniej niż połowa dzieci (n=36; 40,91%) regularnie uczestniczyła w zajęciach wychowania fizycznego. Dzieci rodziców, których BMI wskazywało normę istotnie częściej regularnie uczestniczyły w zajęciach wychowania fizycznego, niż dzieci pozostałych rodziców (p<0,001). Średnia liczba punktów uzyskanych przez badanych w kwestionariuszu IZZ wynosiła 70,81 (Odch. St.=22,41 pkt.). Rodzice najwyżej ocenili swoje zachowania zdrowotne w podskali „pozytywne nastawienie psychiczne (Śr.=18,01; Odch. St.=5,77 pkt.), najniżej zaś – „praktyki zdrowotne”, w skład których zalicza się m.in. aktywność ruchową (Śr.=17,24; Odch. St.=6,21 pkt.).
Wnioski: Działania z zakresu promocji zdrowia powinny być realizowane przez szkoły przy aktywnym udziale rodziców. Należy realizować programy edukacyjne z zakresu prawidłowego żywienia i aktywności fizycznej, rozszerzając i pogłębiając wiedzę na ten temat.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Joanna Norek - Zakład Pielęgniarstwa, Instytut Ochrony Zdrowia, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa, Tarnów, Polska

    Absolwentka kierunku Pielęgniarstwo.

Bibliografia

Wojtyczek B. Ocena wybranych elementów stylu życia (aktywności fizycznej, samooceny zdrowia) młodzieży rozpoczynającej studiaw Akademii Wychowania Fizycznego. MedSport, 2003, 19(1), 31-39.

Sęk H. Zdrowie behawioralne. [w:] Psychologia – podręcznik akademicki. Jednostka w społeczeństwie i elementy psychologii stosowanej, t. 3. Strelau J. (red.). Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk, 2005, 533-553.

Woynarowska B., Mazur J. Zachowania zdrowotne i samoocena zdrowia. Raport z serii badań wykonanych w 1998 r. Katedra Biomedycznych Postaw Rozwoju i Wychowania Wydział Pedagogiczny Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa, 1999.

Słońska Z., Misiura M. Promocja zdrowia. Słownik podstawowych terminów. Zakład Promocji Zdrowia, Instytut Kardiologii, Warszawa, 1994.

Jeżewska-Zychowicz M. Zachowania żywieniowe i ich uwarunkowania. Wydawnictwo SGGW, Warszawa, 2004.

Szczepański J. Elementarne pojęcia socjologii. PWN, Warszawa, 1970.

Broniecka A., Wyka J. Styl życia i stan zdrowia kobiet. Bromat Chem Toksykol, 2013, 46(3), 363-367.

Główny Inspektor Sanitarny: Problem nadwagi i otyłości w Polsce wśród osób dorosłych – dane epidemiologiczne. Wg Raportu GUS „Stan zdrowia ludności w 2009 r.”.

http://www.gis.gov.pl/ckfinder/userfiles/files/PZ/Materia%C5%82y%20PZ/oty%C5%82o-%C5%9B%C4%87_doro%C5%9Bli.pdf (dostęp:23.11.2016).

Główny Urząd Statystyczny: Ochrona zdrowia w gospodarstwach domowych w 2013 r. Dostępny w Internecie: http://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/zdrowie/zdrowie/ochrona-zdrowia-w-gospodarstwach-domowych-w--2013-r-,2,5.html (dostęp: 23.11.2016).

Oblacińska A., Tabak I. Jak pomóc otyłemu nastolatkowi? Rola pielęgniarki szkolnej i nauczyciela wychowania fizycznego we wspieraniu młodzieży z nadwagą i otyłością. Instytut Matki i Dziecka, Warszawa, 2006.

WHO. Physical Status: The use and interpretation of anthropometry (Report of a WHOExpert Committee). Technical Report Series,1995, 854, 1-452.

Cashdan E. A sensitive period for learning about food. Hum Nature, 1994, 5, 279-291.

Tabak I., Jodkowska M., Oblacińska i wsp. Czy spożywanie wspólnych posiłków z rodziną może chronić nastolatki przed otyłością. Dev Period Med, 2012, 16(4), 313-322.

Agras W.S., Hammer L.D., McNicholas F. et al. Risk factors for childhood overweight: A prospective study from birth to 9.5 years. J Pediatr, 2004, 145(1), 20-25.

Maher E.J, Guanghui L, Cater L. et al. Preschool child care participation and obesity atthe start of kindergarden. Pediatrics, 2008, 122, 322-330.

Manson J.E., Skerrett P.J., Greenland P. et al. The escalating pandemics of obesity and sedentary life style. A call to action for clinicians. Arch Inter Med, 2004, 164, 249-58.

Przewęda R., Dobosz J. Kondycja fizyczna polskiej młodzieży. Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie, Studia i monografie, Warszawa, 2003.

Woynarowska B., Mazur J. Zachowania zdrowotne młodzieży szkolnej w Polsce: wyniki badań HBSC 2002. Zdr Publ, 2004, 2, 159-167.

Wojtyła A., Biliński P., Bojar I. i wsp. Aktywność fizyczna młodzieży gimnazjalnej w Polsce. Probl Hig Epidemiol, 2011, 92(2), 335-342.

Pobrania

Opublikowane

2017-12-28

Numer

Dział

Artykuł oryginalny

Jak cytować

Kołpa, M., Jurkiewicz, B., & Norek, J. (2017). Zachowania zdrowotne rodziców dzieci z nadwagą i otyłością. Health Promotion & Physical Activity, 1(1), 31-38. https://doi.org/10.5604/01.3001.0010.7587

Inne teksty tego samego autora

<< < 1 2